το νόημα

Ο διάδρομος γεμάτος. Ανημποριά και  απόγνωση σε βρίσκουν και σε τραβούν από το μανίκι και με κλειστή την πόρτα του γραφείου.

Αγχωμένα βήματα από φαγωμένα τακούνια, το σούρσιμο από ένα ζευγάρι παντόφλες, πόδια που τρέχουν, βήματα μετρημένα από παπούτσια τρίτο τέταρτο χέρι. Σιωπές και παύσεις ηχηρότερες από τις κραυγές πόνου, κρυφές πληγές πιο ματωμένες από τις φανερές. Ρόδες ξεχαρβαλιασμένες πάνω στο χιλιοχαραγμένο πλακάκι, το τρίξιμο του ασανσέρ, κάτι γυάλινο που έπεσε κι έσπασε, μια στριγγλιά.

Η απουσία εικόνας της τελικής συνέπειας κάνει τους ήχους της διαδικασίας της πιο τρομακτικούς. Το τετελεσμένο, καλό κακό, ανίκανο να σε ταράξει τόσο όσο η άγνοια μπρος στα πιθανά ενδεχόμενα.

Ένα φορείο ίσως γεμάτο ίσως άδειο, κάποιος ανεβαίνει όροφο, κάποιος κατεβαίνει στα ψυγεία, ένα ποτήρι νερό που έφυγε από τα δάχτυλα κάποιου που ποτέ δεν θα ξεχάσει αυτήν την νύχτα ή ο δέκατος καφές ενός από το προσωπικό που ούτε αυτόν δεν αντέχουν πια τα χέρια να κρατήσουν. Μετά τριάντα συνεχόμενες ώρες κανένας πόνος και κανένα καθήκον δεν αρκεί για να σε κρατήσει σε εγρήγορση. Αν αντικαταστήσεις τις ώρες με χρόνια, μια ακόμη παρατεταμένη σιωπή γίνεται το συμπέρασμά σου και οι νύχτες των κρυστάλλων ατέλειωτες.

Πάντα έτσι είναι με την ιστορία. Τα ελάχιστα, το γενικό περίγραμμά της, μόνο διδάσκεσαι. Την πραγματική μορφή και ουσία της μόνος σου θα την ανακαλύψεις, θα την γράψεις. Εκείνη των άλλων. Κι εκείνοι την δική σου. Ερήμην όλων σας και είναι κεφάλαια με μάχες και σφαγές αιματηρές που δεν θα μαλακώσουν, ποτέ δεν θα καλοπιαστούν από κανενός σας τις καλές προθέσεις.

* “.. περπατούσαμε με δυσκολία στο σκοτάδι πάνω σε πέτρες και λακκούβες, σε έναν δρόμο που οδηγούσε στο στρατόπεδο. Οι φρουροί φωνάζανε και μας χτυπάγανε με τα κοντάκια των όπλων τους. Όσοι δεν μπορούσαν να περπατήσουν στηρίζονταν στους ώμους των διπλανών τους. Δεν αρθρώναμε λέξη. Ο παγωμένος αέρας δεν προσφέρονταν για κουβέντες…”

Μετανάστες και σήμερα πολλοί. Παλιότερα τους λέγαμε “ξένους”. Από την μέρα που ρωτήσαμε κάποιον τυλιγμένο με εφημερίδες ξαπλωμένο στην είσοδο “are you ok?” και μας χαστούκισε το άπταιστο “έχω να φάω τρεις μέρες“, στην τόσο πλούσια σε προσδιορισμούς γλώσσα μας, γίναμε προσεκτικότεροι. Γενικόλογοι, σαν όλους τους προσεκτικούς.

Μερικοί περιμένουν ανυπόμονα από το πρωί στην πλατεία και με το που θα ανάψει  το “εφημερεύει“, πατάνε το τελευταίο δανεικό τσιγάρο στο πλακόστρωτο και διπλωμένοι στη μέση  προφασίσονται πόνους, δύσπνοιες, δείχνουν με τα χέρια τους που ακριβώς δήθεν πονούν και σου εξηγούν σε ακατανόητες γλώσσες αυτό που η esperanto της απελπισίας και του εξευτελισμού μεταφράζει στα πρόσωπα τους. Αν ο πόνος τους καταφέρει και ξεγελάσει τον security και περάσουν την πύλη, τριγυρνώντας στους ορόφους και περιμένοντας την σειρά τους όλο και μια μερίδα έστω και μισοφαγωμένη, ένα φρούτο, μια κουταλιά άγλυκου γλυκού, θα βρουν την ευκαιρία να αρπάξουν από το ξεχασμένο trolley έξω από κάποιον θάλαμο. Που πλέον δεν είναι τυχαία ξεχασμένο εκεί αυτοί δεν θα το μάθουν ποτέ κι εμείς δεν θα το ξανασυζητήσουμε πέρα από την πρώτη φορά. Εδώ και οι τοίχοι έχουν αυτιά και ανήκει και αυτής της μορφής η υπέρβαση καθήκοντος στα πειθαρχικά παραπτώματα. Κατασπατάληση δημόσιας περιουσίας.

“..προστατεύοντας το στόμα του πίσω από τον ανασηκωμένο γιακά του, ο διπλανός μου μου είπε ξαφνικά: αν οι γυναίκες μας μας έβλεπαν τώρα! Ελπίζω αυτές τουλάχιστον να είναι καλύτερα και να μην περνάνε αυτά που περνάμε εμείς.. Αυτή η φράση με έκανε να σκεφτώ την γυναίκα μου.“..και καθώς παραπατούσαμε για μίλια, γλιστρώντας στους παγετούς, υποστηρίζοντας ο ένας τον άλλο, σηκώνοντας ο ένας τον άλλο και προχωρώντας δεν είπαμε τίποτα αλλά και οι δυο ξέραμε: ο καθένας μας σκέφτονταν την γυναίκα του. Που και που κοίταζα τον ουρανό, όπου τα αστέρια σβήνανε και το χρώμα της ανατολής άρχιζε να φωτίζει πίσω από το σύννεφα. Αλλά το μυαλό μου ήταν κολλημένο στην εικόνα της γυναίκας μου, που την φανταζόμουνα με μια απόκοσμη ακρίβεια..”

Και οι δικοί μας, μεναστάστες κι αυτοί. Από εκείνη την μακρινή πατρίδα της φαντασίας που δεν θα τους χάραζε κατάσαρκα ΑΜΚΑ, ΑΦΜ, μια προκαθορισμένη τιμή με το που θα πατούσαν τη γη της για να ΄χουν με αγωνία να επιδεικνύουν τα κάθε φορά προαπαιτούμενα ως προϋποθέσεις δικαιωμάτων, περιφερόμενοι αιωνίως σε ουρές και ατέρμονες αναμονές.  Όσο πηγαινοέρχονται και σκοντάφτουν σε “δεν” και “όχι” από την είσοδό τους μέχρι την διαδικασία διαλογής. Από το νηπιαγωγείο ως κάποιος να πει στα παιδιά τους “υπερήλικας είναι μην περιμένετε πολλά, δεν περισσεύουν χρόνος και κρεβάτια για τέτοιες  περιπτώσεις“. Τουλάχιστον οι άλλοι, ταξινομημένοι επίσημα και νωρίς στους untermenschen, στο εξής θα είναι μαντρωμένοι στα Γρεβενά, στην Αμυγδαλέζα, δεν θα κινδυνεύουν από την ξαφνική κατάρρευση της ψευδαίσθησης πως κινούνται ελεύθεροι σε όλα τα στρατόπεδα.

Στην άκρη του διαδρόμου, στις τρεις μοναχικές καρέκλες, μια εφημερίδα αλλάζει χέρια για να ξεγελάσει τον χρόνο. Ο τρίτος την αρνείται μ΄ένα κούνημα του κεφαλιού. Με σταυρό υπέγραψε πριν λίγο στα έγγραφα εισαγωγής της γυναίκας του. Ένας σταυρός κι ένα διπλωμένο στα τέσσερα φυλαγμένο σαν θησαυρός πεντάευρο που βγήκε από την τσέπη για το αντίτιμο του εισιτηρίου, τα εφόδια της πατρίδας για τις ώρες της ανάγκης. Τι να τα κάνεις πια τα πορτοφόλια και γιατί να διαβάσεις πόσο τυχερός και αχάριστα απελπισμένος είσαι που ακόμη δεν τις έκανες κουβέρτα τις ειδήσεις, εύκολα σε πλακώνουν και μόνο που τις ζεις. Σαν την ιστορία και οι επικαιρότητες. Τις ξέρεις δεν τις ξέρεις, εκείνες θα βρουν τον τρόπο να σε μάθουν.

“..δυνάμεις πέρα από τον έλεγχο σου μπορούν να σου πάρουν όλα όσα έχεις εκτός από ένα, την ελευθερία σου να επιλέξεις πως θα αντιδράσεις στην κατάσταση. Δεν μπορείς να ελέγχεις τι συμβαίνει στη ζωή σου αλλά πάντα μπορείς να ελέγχεις τι θα κάνεις σχετικά με αυτό που σου συμβαίνει. Είμαστε ελεύθεροι να επιλέξουμε πώς θα αντιδράσουμε ό,τι και να μας συμβαίνει..Τίποτα δε βοηθά περισσότερο τον άνθρωπο να ξεπεράσει ή να αντέξει τα προβλήματα, από τη συνειδητοποίηση ότι έχει να επιτελέσει ένα έργο στη ζωή του.. “

Κάτω από τις άριες μπλούζες κι άλλοι μετανάστες. Εκείνο το κίτρινο λεωφορείο, το 47, που έκανε δέκα λεπτά να μας πάει από την εστία στις αίθουσες του μεταπτυχιακού, σ΄εκείνον τον άγνωστο αχανή τόπο, στην χώρα του πουθενά πήγαινε κι ακόμα πάει. Κάθε μέρα και με διαφορετικές στάσεις. Προχθές σταμάτησε ξανά σε μια επιμορφωτική διημερίδα. Μέσα στην αστραφτερή αίθουσα του ξενοδοχείου, ανάμεσα σε σκούρα κουστούμια και επαγγελματικά ταγιέρ. Σταμάτησε να φορτώσει θαμπωμένα μάτια ειδικευομένων και θαυμασμό για τους θεούς του panel, νέες δυνατότητες, τεχνολογίες ρομποτικές και δυο τρεις εκατοντάδες ρομπότ πρώτης, δεύτερης, τρίτης γενιάς ορκισμένα όλα στον άνθρωπο. Στα διαλείμματα και στο γεύμα προσφορά της φαρμακευτικής, κάποιοι θεοί ανάψαν τα πούρα τους κάτω από τα “απαγορεύεται το κάπνισμα“, χρυσά ρολόγια, φλας και mont blanc άστραψαν.  Τασάκια δεν υπήρχαν κι όμως δεν μπορεί κάπου, πάνω σε κάποιους, πρέπει  να τα έσβησαν την ώρα που τα φώτα έκλειναν για να κάνουν πιο ευκρινή τα φαντασμαγορικά 3d slideshow. Είναι ομολογουμένως πιο εντυπωσιακή η επίδειξη δυνατοτήτων των τομογράφων μέσα στο τεχνητό μισοσκόταδο παρά όταν τους κοιτάς μέσα τα κουτιά τους στο αληθινό σκοτάδι αραχνιασμένων υπογείων μαζί με πεταμένες καρέκλες, γραφεία, ληγμένες παρτίδες και υλικά. Ληγμένες πατρίδες. Όλοι μετανάστες. Κι από ένα σημείο και μετά και γι΄αυτά σου απαγορεύει, κάθε τόσο σε διατάζει να μην μιλάς, ο προσωπικός σου κανονισμός επιβίωσης. Παράπτωμα. Κατασπατάληση πολύτιμης, όλο και πιο πολύτιμης, κοινής λογικής.

“..κατάλαβα πως ένας άνθρωπος που δεν του έμεινε τίποτα στον κόσμο, μπορεί να είναι ευδαίμονας για μια στιγμή, σκεπτόμενος ένα αγαπημένο του πρόσωπο. Σε μια κατάσταση έσχατης απόγνωσης, το μεγαλύτερο ανθρώπινο κατόρθωμα είναι να αντέξεις τις δοκιμασίες με έναν έντιμο τρόπο και μόνο ένα τρόπος υπάρχει για να το κατορθώσεις..” 

Οι καρέκλες άδειασαν, η εφημερίδα μόνο ξέμεινε και λίγος χρόνος για ξεγέλασμα.

20% λίγο μακρύτερα ο επίσημα καταγεγραμμένος φασισμός, κοντά στο 5% δίπλα, μέσα στην πόρτα μας. Ίσως δεν θέλει και πολύ για να πιστέψεις πως δεν έχεις τίποτα πια να φοβηθείς από την κτηνωδία και την απανθρωπιά. Εύκολο πολύ είναι να περάσεις τις γραμμές και να γίνεις εσύ ο Mengele, όταν ήδη νοιώθεις την ζωή σου πειραματοζώο, το σώμα σου γονατισμένο από αόρατες πληγές, σαν δέκα ρίχτερ να σου έχουν συνθλίψει πόδια χέρια κεφάλι, όσα έχεις, όσα είσαι και τα μεγάφωνα να μην σταματούν να σε ειρωνεύονται. Να σε προσκαλούν σε συγκεντρώσεις προεκλογικές, να σε καλούν να μπεις κάτω από το τραπέζι την ώρα που η γη έχει ανοίξει στα δύο και διπλανά σου πειραματόζωα, το ένα μετά το άλλο, τινάζουν το μυαλό τους κι όσες πληγές εκείνο δεν χώρεσε στον αέρα, καταμεσής στο προαύλιο.

” Όταν όλες οι αξίες καταρρέουν και θρυμματίζονται, όταν και ο ίδιος ο θάνατος γίνεται αδιανόητος τότε ο άνθρωπος μένει ανερμάτιστος, γίνεται ένα ευτελές απλό πράγμα στα χέρια των ειδικών χωρίς πνεύμα και των ηδονοθήρων χωρίς καρδιά”, το έλεγε ο Weber και δεν έχουν όλοι οι Τζιοζέ δίπλα τους έναν Γκουίντο για να αντέξουν μέχρι το τέλος το παιχνίδι και να ανέβουν στο τανκ θριαμβευτές. Για να διαψεύσουν ξανά όλους εκείνους που σαν τον  Adorno διατεινόταν πως “μετά το Άουσβιτς δεν θα μπορούμε καν να γράφουμε ποίηση“.

“..μπορεί. Μπορεί ακόμη και μέσα σε αυτή την αδιανόητη κατάσταση να αυτοεκπληρωθεί κάποιος ως άνθρωπος μέσω  της σκέψης και της νοερής εικόνας ενός αγαπημένου προσώπου..”
 
Κι εκείνες τις κενές θέσεις που άφησαν οι κάρτες στα άδεια πορτοφόλια μας, μάλλον είναι η ώρα να τις γεμίσουμε όπως παλιά με φωτογραφίες……
 

 

* Victor Frankl “Man’s Search for Meaning”
 
 
Advertisements

6 thoughts on “το νόημα

  1. Δεν ξέρω αν έπιασα σωστά το … νόημα αυτής της ανάρτησης , αλλά ένοιωσα την ανάγκη να σου πω αυτά που μου ήρθαν στο μυαλό διαβάζοντάς την :
    Εικόνες θλιβερές σαν αυτές που περιγράφεις (από τους νοσοκομειακούς χώρους) έχω δει χιλιάδες στα 37 χρόνια που έζησα μέσα στα Νοσοκομεία . Πίστεψα πως με την συνταξιοδότηση μου και την απομάκρυνση μου από αυτούς τους χώρους θα … γλύτωνα . Λάθος μου . Οι εικόνες αυτές στοιχειώνουν ακόμα και τώρα (δυο χρόνια μετά) τις νύχτες μου , τα όνειρά μου , ακόμα και τις ημέρες μου καμιά φορά … Ξέφτισαν βέβαια κάπως , αλλά βρίσκονται ακόμα … εν ενεργεία …
    Ξέρεις όμως κάτι ?… Όσο κι αν σου φαίνεται … αρρωστημένο , τις … αγαπώ . Δεν αγαπώ τις καταστάσεις , και τις νοοτροπίες , και τα συμφέροντα και τους ανθρώπους που τις δημιούργησαν , αλλά … τις εικόνες … αυτή την θλίψη , τον πόνο , τα κουρασμένα μάτια , την φτώχεια , το παράπονο , που αποπνέουν …
    Τις αγαπώ , γιατί με έκαναν καλύτερο άνθρωπο . Έτσι πιστεύω .
    Δεν θα πω άλλα , αν και έχω έναν χείμαρρο κάτω απ’ τα δάχτυλά μου που θέλει να “πνίξει” το πληκτρολόγιο . Με καταλαβαίνεις πιστεύω .
    ——————————————-
    Σου στέλνω κάποιες φωτογραφίες , για να “πλουτίσεις” την ανάρτηση σου αν θέλεις :
    1) Θάλαμος Χειρουργικής Κλινικής http://i273.photobucket.com/albums/jj208/Anna-Silia_bucket/katagelies016.jpg
    2) Θάλαμος Αποστείρωσης (κλιβανισμού) χειρουργικού υλικού http://i273.photobucket.com/albums/jj208/Anna-Silia_bucket/katagelies010.jpg
    3) Θάλαμος νοσηλείας … κρατουμένων (φυλακισμένων) http://i273.photobucket.com/albums/jj208/Anna-Silia_bucket/katagelies012.jpg … Ναι , έχει ήλιο … δεν είναι … μπουντρούμι και … όχι , δεν θα νοσηλευθεί σε κάποιον παρόμοιο ο Άκης (ο γνωστός) αν μακριά από εδώ πάθει κάτι η υγεία του ενώ είναι φυλακισμένος … Όπως ΔΕΝ νοσηλεύτηκε ούτε ο άλλος Άκης (ο Άκης Πάνου) , όταν είχε προβλήματα με την υγεία του , ενώ κρατείτο στις φυλακές της πόλης μου (για ένα φεγγάρι) . Νοσηλεύτηκε σε πριβέ (μονόκλινο) θάλαμο της Παθολογικής Κλ. Στον θάλαμο της φωτο , νοσηλεύθηκαν όμως οι Αφρικανοί λαθρομετανάστες , που τους ακρωτηριάσαμε και τα δυο πόδια (6 πόδια συνολικά) . Από την ώρα όμως που τους πήρανε χαμπάρι οι άνθρωποι της TV , μεταφερθήκανε κι αυτοί σε ανθρώπινους θαλάμους και φωτογραφήθηκαν χαμογελαστοί αγκαλιά (σχεδόν) με τον Νομάρχη και τον Μητροπολίτη , που φρόντισαν για τα τεχνητά πόδια που τους χάρισαν … (πολλές φορές , δεν ξέρω με τι να κλάψω … )
    ——————————
    Τι κάθομαι και τα γράφω όλα αυτά ?… Τι μέ’ πιασε απόψε ?…
    Συγχώρησέ μου την κατάχρηση του χώρου σου … Απ’ το πρωί όμως που διάβασα την ανάρτηση σου αυτή , ήθελα κάπου να τα πω … κάπου να ξεσπάσω … (και … όχι , δεν ανακουφίστηκα , που τα έγραψα) .
    ———————————
    Θέλω να πω όμως κάτι και για το … νόημα της ανάρτησης σου . Και θα πω , αυτό που μου έρχεται αυθόρμητα στα “χείλη”
    Η ζωή Moment , είναι …ωραία …
    Και με τούτα , και με εκείνα , … είναι ωραία .
    Σε φιλώ .

  2. όποιος δεν τις αγαπά αυτές τις εικόνες, όποιον δεν συνεχίζουν να τον στοιχειώνουν για πάντα και όποιος δεν πιστεύει πως ναι η ζωή είναι ωραία, ε τότε από λάθος φόρεσε έστω και μια φορά αυτήν την μπλούζα και κρίμα γιατί δεν το έζησε το μεγαλείο της..

    σ΄ευχαριστώ για την “κατάχρηση” του χώρου κι όποτε θες κάπου να ξεσπάσεις, χώρος υπάρχει..

    τα κρατώ όλα, πολύτιμα, αντιγυρίζω μόνο τα φιλιά Αννούλα (του χιονιά..)

  3. Και οι δυό δικαιούστε τον τίτλο “αγωνίστριες”στην πρώτη γραμμή.
    Τα μόνα χρόνια που έζησα ενεργά σαν μαχόμενη γιατρός ήταν τα 2,5 χρόνια στην παθολογική του Ψ.Ν.Θ .Να έχω μόλις ορκιστεί και (λόγοι υγείας)μούδωσαν το δικαίωμα!! να κάνω αγροτικό εκεί .Πολλές οι αναμνήσεις μου κυρίως οδυνηρές μα και το βάρος της ευθύνης μεγάλο ,με νοσηλευτικό προσωπικό να ονειρεύεται ,αναπαυτικά στις πολυθρόνες και γω να περπατώ πέρα δώθε όλο τα βράδυα της εφημερίας μου.(είτε για 3ωρη θερμομέτρηση,είτε για αλλαγή ορών,είτε για ένα νεύμα τους).
    Τους νοιαζόμουν παραπάνω ,γιατί τα καλοκαίρια ψάχναν τα παλτό τους και ήταν πάντα μόνοι…..
    Καλό ταξίδι Moment in the wind,φιλιά στη μητέρα σου.
    Καλό απόγευμα κορίτσια…….Αννα(υπέροχο το φωτογραφικό υλικό σου)

    • “Τους νοιαζόμουν παραπάνω ,γιατί τα καλοκαίρια ψάχναν τα παλτό τους και ήταν πάντα μόνοι…..”

      όποιος αξιώνεται μια τέτοια σκέψη είναι καταδικασμένος. να μένει ενεργά μαχόμενος αιωνίως.. να ΄σαι καλά Ελπίδα

    • πρόσεξε καλά μη με κανεις και κοκκινίζω, έχει τις ίδιες συνέπειες με όταν γκρινιάζεις.. 🙂
      (για πολλά. για πολλά αξίζει το διαδίκτυο. όπως όλα που έχουν να κάνουν με ανθρώπους. ό,τι κι αν κοστίζουν)

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s