learn αισθonian

1-1-2383213

H προοπτική συστηματικής εκμάθησης της γλώσσας, όχι δια της εμπειρικής μεθόδου “θες δε θες συμβαίνει” που έχρησε Γερμανόφωνη την θεία Xρυσούλα ως γκαστερμπάιτερ του ΄70, μου προκαλεί -το λιγότερο- αναβλητικότητα.

Δύσκολη μα παράξενα εύηχη γλώσσα. Σαν να σου μιλά αγχωμένος βραζιλιάνος με ρώσικο αξάν, το πιο μεγάλο άγχος του εσύ να μην προσέξεις την προφορά κι εκείνος ευκολότερα να την ξεχάσει. Κελαριστή γλώσσα. Δεν ευθύνονται οι ιδιοπροφορές για τα γονατισμένα από πολυγλωσσίες και άγχη αυτιά μας.

Παρασκευή μεσημέρι, ακόμη και Φλεβάρη με χιονιά, κοσμοπλημμύρα σε Raekoja και Toompea. Το 65% Εσθονών, 20% Ρώσων, 10% Φινλανδών του ντόπιου πληθυσμού, σαν να αφομοιώνεται, σαν να εξαφανίζεται μέσα σε κάθε λογής Ευρωπαϊκά, Ασιατικά, ρουφάνε τα πάντα μέσα τους τα απόνερα των κρουαζιερόπλοιων με τελικό προορισμό την trenty τουριστική ρότα “βασίλισσα της Βαλτικής”. Όλα εκτός από τον ήχο της τηλεόρασης που συνεχίζει να δείχνει ανταποκρίσεις από το Κίεβο, ρεπορτάζ και διαγράμματα για τα ποσοστά Ρωσόφωνων και Ουκρανόφωνων. Ο σχεδόν συμμετρικά χωρισμένος χάρτης της χώρας σαν να βγάζει δόντια σε κάθε κυματιστό σύνορο, ένας χαλασμένος κυνόδοντας η Κριμαία κρέμεται στην Μαύρη Θάλασσα, η Γιάλτα στριμωγμένη στην γωνία, στο μόνο που η ίδια συμφώνησε να μείνει αιώνια η πατρίδα του Τσέχωφ. Πάνω στην διακεκομμένη λευκή γραμμή, ίσα ίσα χωρά μια παράγραφος από “Το Στοίχημα”:

“…Τα βιβλία σας μου δώσανε σοφία. Όλα τούτα που για αιώνες δημιουργούσε η ακούραστη ανθρώπινη σκέψη, στριμωχτήκαν μες στο νου μου, σ’ ένα μικρό σβώλο. Ξέρω πως είμαι πιο γνωστικός απ’ όλους σας. Περιφρονώ τα βιβλία σας κι όλα τα καλά του κόσμου, περιφρονώ τη σύνεση και τη σοφία. Είν’ όλα εφήμερα, ασήμαντα, πλασματικά κι απατηλά. Είναι αρρωστημένη φαντασία. Είστε σοφοί και περήφανοι, αλλά ο θάνατος θα σας εξαφανίσει από προσώπου γης, ακριβώς όπως θα κάνει και με τα ποντίκια, που ‘ναι κάτω από το πάτωμα. Όσο για τους απογόνους σας, την ιστορία, την αθανασία των μεγαλοφυών ανθρώπων σας, θα παγώσουν όλα ή θα καούν κι αυτά μαζί με τη γήινη σφαίρα. Έχετε χάσει τα λογικά σας και δε βαδίζετε στο σωστό δρόμο. Το ψέμα το δέχεστε σαν αλήθεια και την ασχήμια για ομορφιά. Θα σας έκανε έκπληξη αν σαν αποτέλεσμα κάποιων συνθηκών, στις μηλιές και στις πορτοκαλιές μεγάλωναν ξαφνικά αντί καρποί, βατράχια και σαύρες ή αν τα τριαντάφυλλα αρχίζαν ν’ αναδίδουν μυρωδιά ιδρωμένων αλόγων. Εκπλήσσομαι λοιπόν, με σας που ανταλλάξατε τον ουρανό με τη γη. Δε θέλω να σας καταλάβω..”

Ο Ιγκόρ είναι Ρώσος, 20 χρόνια έχει το ψιλικατζίδικο δυο στενά πίσω από την Raekoja, απέναντι από το Γυμνάσιο. Στο Γυμνάσιο η γλώσσα του είναι πλέον επίσημα απαγορευμένη, ένα διεθνές “cardiac” προλαβαίνει να ψελλίσει μπαίνοντας στα επείγοντα πριν σωριαστεί.

Η Έλενα αργότερα, Εσθονοφινλανδή, σχολίαζε χαμογελώντας το πείσμα του Ιγκόρ και Εθσονικά όταν του μιλούν εκείνος να απαντά στα Ρώσικα. “Θα το συναντήσεις πολλές φορές, ολόκληρες κουβέντες μεταξύ μας σε δυο διαφορετικές γλώσσες”.

Πολλές στιγμές το γραφείο, οι διάδρομοι, οι θάλαμοι, θυμίζουν πλατεία της πατρίδας του Ρωσοεβραίου οφθαλμίατρου Ludwik Lejzer Zamenhof, εμπνευστή της Εσπεράντο, καθρεφτίζονται γραμμές του πάνω στα γυαλιστερά μάρμαρα:

“..Το μέρος που γεννήθηκα και πέρασα την παιδική μου ηλικία κατεύθυνε όλους τους μελλοντικούς μου αγώνες. Στο Μπιάλιστοκ οι κάτοικοι ήταν χωρισμένοι σε τέσσερις ξεχωριστές εθνότητες: Ρώσοι, Πολωνοί, Γερμανοί και Εβραίοι. Κάθε μία μιλούσε την δική της γλώσσα και έβλεπε όλες τις άλλες ως εχθρούς. Σε μια τέτοια πόλη αισθάνεσαι εντονότερα απ΄οπουδήποτε την μιζέρια που προκαλείται από τον γλωσσικό διαχωρισμό και βλέπεις σε κάθε βήμα ότι η πολλαπλότητα των γλωσσών είναι η πρώτη ή τουλάχιστον η πιο καθοριστική βάση για τον διαχωρισμό της ανθρώπινης οικογένειας σε ομάδες εχθρών. Ανατράφηκα ως ένας ιδεαλιστής και διδάχτηκα από μικρός ότι όλοι οι άνθρωποι είναι αδέρφια, ενώ έξω στο δρόμο σε κάθε μου βήμα αισθανόμουν ότι δεν υπάρχουν άνθρωποι, μόνο Ρώσοι, Πολωνοί, Γερμανοί, Εβραίοι και ούτω καθεξής. Μέχρι εκείνη την στιγμή θεωρούσα ότι οι ενήλικοι ήταν παντοδύναμοι, έτσι συχνά έλεγα στον εαυτό μου ότι όταν μεγαλώσω με βεβαιότητα θα εξαφανίσω αυτό το κακό..”

Με το που ξανααποκτά την αναπνοή του, ο Ιγκόρ υψώνει προς το μέρος του team τα αδύναμα δάχτυλά του στο σήμα τη νίκης. Δίπλα μου μέσα στις άσπρες μπλούζες τους μια Ιταλίδα, δυο Εσθονοί, ένας Σουηδός. Λίγο ψηλότεροι όλοι μας. Μερικά εκατοστά. Όσο αντέχει να σηκωθεί ο καρπός του από το λευκό σεντόνι.

Οι ενήλικες παντοδύναμοι δεν είναι μα δεν θέλει δύναμη για να συνεννοηθείς με τους ανθρώπους. Μόνο να ξεχωρίζεις την ασχήμια από την ομορφιά κι όσες ακόμη μηλιές και πορτοκαλιές μεγαλώνουν καρπούς, να μην τις μπολιάζεις με σαύρες, βατράχια. Να μην τον ανταλλάσσεις τον ουρανό με την γη. Ούτε και τότε που σίγουρος καθόλου δεν είσαι πως είναι αυτός ο πιο σωστός δρόμος.
Μπορεί κι ο μοναδικός λόγος που καθυστερώ να αρχίσω μαθήματα να είναι ότι -πολλά- δεν θέλω να τα καταλάβω παραπάνω.
Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s